جشنواره داستان کوتاه کوتاه روح خدا دیروز ،پنجم مرداد ماه با معرفی برگزیدگان به کار خود پایان داد. این مراسم با حضور مسئولین انتشارات سوره مهر، رضا امیر خانی دبیر سابق سایت لوح و جمعی از فعالان ادبی کشور برگزار شد و نفرات اول تا سوم شمس الله قنبر زاده، نیلوفر مالک و مهدی رضایی هدایای خود را دریافت کردند. همچنین در حاشیه مراسم اختتامیه از زحمات علی محبی دبیر سایت لوح تقدیر شد.
سعید بیابانکی مجری برنامه، پس از قرائت قرآن و سرود ملی، با نیم ساعت تاخیر روی سن رفت و سلام خود را با شعر آغاز کرد تا جو تالار سوره هرچه بیشتر ادبی شود.
سیامک احمدی دبیر جشنواره، نخستین سخنران برنامه بود. وی در مورد آنچه در ماه های گذشته در دبیرخانه جشنواره گذشت، توضیح مختصری داد و پس از تشکر از انتشارات سوره مهر، حامی مالی جشنواره روح خدا، دستاوردهای تحقیقاتی اش را در یک مقاله مختصر برای جمع مطالعه کرد.
سپس بیابانکی حکایتی از سعدی خواند و اشاره کرد که به زعم وی سعدی از نخستین مینیمالیست های داستان کوتاه است.
نمایش کلیپ «محمدرضا خردمندان» با موضوع روزهای آخر زندگی و وفات امام، جو تخصصی تالار را اندکی تغییر داد. کلیپ این هنرمند گرامی به حدی تاثیر گذار بود که عده ای در سالن، با یادآوری خاطرات خرداد68 آرام آرام گریه می کردند.
در نخستین بخش خوانش آثار، پنج هنرمند آثار خود را قرائت کردند. حجم کوتاه داستان ها به مسئولین برگزاری کمک کرده بود که همزمان متن اثر را روی صفحه نمایش سن در معرض دید قرار دهند. البته در مورد یکی از داستان ها با عنوان: «شبیه خدا» متن تفاوت اندکی با آنچه خالق اثر می خواند داشت.
در ادامه از«اسدالله امرایی»، منتقد و نویسنده دعوت شد تا وی هم چند قیقه ای در مورد داستان کوتاه کوتاه صحبت کند. امرایی نخست از کیفیت پایین داستان های ارسال شده گله کرد و اظهار امیدواری کرد که سخنانش مورد استفاده هنرمندان قرار بگیرد. وی سپس به تبیین واژه مینیمالیست پرداخت و از انواعی از آن نام برد که در حال حاضر حتی در زبان فارسی واژه معادلی ندارند و جای تحقیق و بررسی گسترده ای دارد. در همین راستا وی در مورد مینیمالیست خواندن سعدی گله کرد و گفت کوتاه و پند آموز بودن شرط کافی برای مینیمال بودن یک اثر نیست. در واقع ملاک مینیمالیست چندان کمی نیست و حتی یک رمان می تواند مینیمالیستی باشد.
امرایی همچنین نخستین داستان کوتاه کوتاه تقدیر شده، اثر «ارنست همینگوی» را قرائت کرد:
عنوان: فروشی
متن: کفش یک نوزاد، استفاده نشده، فروشی.
سپس در دومین مرحله داستان خوانی آثار «مهدی رضایی»، «سپیده سادات علیان»، «یحیی قدمگاهی» و «کلر ژوبرت» قرائت شد. «مهدی رضایی» از تغییر نام داستانش گله داشت و نام اصلی داستان را «جام می» معرفی کرد.
برای تلطیف جو مراسم اختتامیه، این بار هنر مندان موسیقی روی صحنه آمدند. نوای سنتور «احمد جعفری» با نفس «جواد بخشش» در هم آمیخت تا دقایقی همه حضار در حظ شنیدن ابیات آشنای شعر فارسی شریک شوند.
بعد از موسیقی نوبت «رضا امیرخانی» نویسنده بنام کشور بود تا ضمن یک مقدمه طولانی در مورد علت حضورش در این مراسم، از «علی محبی»، دبیر سایت لوح نام ببرد.امیر خانی گفت علت حضورش در این جمع، نه اختتامیه جشنواره است و نه حضور مسئولان انتشارات سوره مهر، بلکه فقط به خاطر خداحافظی با «علی محبی» که قصد خروج از کشور را دارد، به این جمع پیوسته است. وی از تلاش های ارزنده محبی تشکر کرد و گفت علی رغم تبلیغات گاه منفی که در رسانه ها برای خروج جوانان می شود، ادامه تحصیل محبی در مقطع دکترا در خارج از کشور حرکت شایسته ایست.
«حسین محسنی زاده»، «الهه علیخانی»، «محمدمسلم حیدری» و« نیلوفر مالک» آخرین هنرمندانی بودند که آثارشان را مطالعه کردند.
در این قسمت «محسن مومنی»، مدیر مرکز آفرینش های ادبی حوزه هنری برای سخنرانی دعوت شد تا سخنان امیر خانی را در مورد علی محبی تکمیل کند. وی از سخت کوشی و خلاقیت محبی تقدیر کرد و به خانواده اش بابت داشتن چنین فرزندی تبریک گفت.
هدایا و لوح های تقدیری از طرف انتشارات سوره مهر و سایت لوح به محبی تقدیم شد. ولی سخنرانی وی بسیار کوتاه بود. او در شرایطی که به سختی قادر به سخن گفتن بود، از غافل گیری اش صحبت کرد و اینکه شایسته یک چنین تقدیری نبوده است و آنچه در لوح اتفاق افتاده است حاصل یک کار گروهی است. و از مطالعه یکی از مطالب وبلاگ شخصی اش توسط مجری، گله کرد. وی همچنین گفت که به سختی تصمیم به رفتن گرفته است، زیرا حاشیه اطمینانی برای مهاجرتش نمی دیده است.
در خاتمه آقای «خلیل رشنوی» به نمایندگی از هیئت داوران، پشت تریبون رفت و بیانیه آنان را قرائت کرد. پس از مقدمه کوتاهی در مورد افق های روشن داستان کوتاه کوتاه در کشورمان و هماهنگی قالب و محتوای آن با نیازهای انسان معاصر، در متن این بیانیه آمده است که سطح کیفی داستان ها پایین تر از تصور داوران بوده است. مشکل عمده داستان های ارسالی، برنیامدن از عهده زبان داستان است. به شکلی که بیشتر داستان ها تبدیل به گزارش های بی روح شده اند. همچنین عیب دیگری که از چشم داوران پنهان نمانده است، این است که بیشتر داستان ها فاقد ضربه نهایی که از مشخصات بارز داستان کوتاه کوتاه است، هستند. در بحث محتوا هم داوران معتقدند که هنرمندان به شعار زدگی دچار شده اند و تنها به رویداد فوت امام پرداخته اند، در صورتی که بیان زیبایی های جاودانگی روح امام هم دستمایه خوبی برای داستان نویسی بوده است.
در خاتمه مراسم اختتامیه، نماینده های سایت لوح، مرکز آفرینش های ادبی، انتشارات سوره مهر وهیئت داوران و همچنین رضا امیر خانی به ده نفر از کسانی که اثرشان شایسته تقدیر شناخته شده است لوح های تقدیری اهدا کردند و در نهایت نفرات اول تا سوم جوایز خود را دریافت کردند.
اما پرونده جشنواره همچنان گشوده ماند تا در روز یازدهم مرداد در سرای اهل قلم، جلسه نقد و بررسی آثار برگزار شود. آثاری که قرار است بررسی شوند توسط انتشارات سوره مهر در یک جلد کتاب به نام «رو به آسمان» جمع آوری و چاپ شده است.
امید که گشوده شدن این راه، بهانه خوبی برای حرکت هنرمندان در راه صحیح و شایسته نام ایران باشد.
_____________________
مطالب مرتبط با این نوشته:
- گزارش تصویری مراسم اختتامیه جشنواره «روح خدا»
- داستان برتر جشنواره؛ عکس
- داستان برگزیده جشنواره؛ زیر آسمان خدا
- گزارشی از نشست نقد و بررسی داستان های جشنواره «روح خدا»
- گزارش تصویری نشست نقد و بررسی