تاكنون فیلمهای متعددی به زندگی و مرگ جان دیلینجر گانگستر شماره یك آمریكا پرداختهاند اما این بار كمی داستان متفاوت است چون پای مایكل مان در میان است. مان بی شك یكی از برجستهترین كارگردانان سینمای مدرن آمریكا است. شخصیت خستگی ناپذیر و كوشای او آثارش را به سمت فضای دراماتیك برده و حسی حقیقی و طبیعی را خلق میكند.
مایكل مان در «دشمنان مردم» فیلمی تأثیرگذار و ماهرانه را به تصویر كشیده است و توانسته فضایی تاریك و تعمق برانگیز را در فیلم ایجاد كند.
«دشمنان مردم» فیلمی جنایی است. با وجود اینكه جنبههای احساسی در فیلم چندان پر رنگ نیست (بر خلاف بیشتر آثار مایكل مان) اما مهارت و هنر فیلم سازی او تماشاگر را تا آخر با فیلم همراه نگه میدارد.
عنوان «دشمنان مردم» برگرفته از كتاب "تاریخ جرایم دوران ركود آمریكا" نوشته برایان باروو است و تاحدودی یادآور یكی از فیلمهای گنگستری برجسته آن دوران به كارگردانی ویلیام ولمان با همین عنوان است. اما اگر كاگنی در فیلم ولمان شخصیتی آشوب طلب و انرژیك است، اما دیلینجری كه جانی دپ نمایش میدهد دقیقا نقشی متفاوت است. دپ تصویری جبری از فضای سیاه و خشن غرب و روحی خشك و مضطرب را در نقش به نمایش گذاشته كه بیشتر شبیه به «سامورایی» (ساخته ژان پیر ملویل) است و به شخصیت آرام و خونسرد آلن دلون نزدیكتر است تا كاگنی خشن و پر انرژی. چنین نقش پیچیدهای تنها زمانی به خوبی از آب درمیآید كه به بازیگری با خصوصیات ذاتی جانی دپ محول شود. این بیانگر قدرت یك ستاره برای ایفای نقشی جذاب و تاثیرگذار است.
نقش مقابل دیلینجر مأمور خشن و ایرادگیر اف بی آی، جی ادگار هوور (بیلی كراداپ) و دستیارش ملوین پورویس هستند. پورویس (كریستین بیل) مأموری خشك و انتقامجویی است كه با كمك دستیارانی چون چارلز وینستد (استیفن لانگ) به دنبال دیلینجر است. پورویس در مورد روشهای هوور چندان مطمئن نیست اما میداند كه فرصت كافی برای دستگیری دیلینجر در اختیار دارد.
فیلم با یكی از كلیشههای قاعدهمند ژانر جنایی آغاز میشود. دیلینجر بعد از 9 سال تحمل حبس از زندان فرار میكند و دارودسته جدیدش را از میان خلافكاران دارالتادیب ایالت ایندیانا تشكیل میدهد. اما در ادامه داستان دقیقا به این شكل پیش نمیرود و... اما مهمتر از آن تصاویر زیبا و سبك روشنی است كه فیلمبردار برجسته سینما دانته اسپینوتی به تصویر كشیده است. اسپینوتی (در پنجمین همكاری خود با مایكل مان) با استفاده از تركیب كلوزآپهایی پویا و بی عیب و نقص، صحنههای تیراندازی را به تصویر كشیده كه باعث شده سكانسهای سرقت از بانك روان و مهیج از كار درآید. استفاده از تجهیزات دیجیتال توسط اسپینوتی، امكان ساخت صحنههای درگیری متعدد (مانند صحنه درگیری شبانه و تیراندازی با مأموران اف بی آی) را آنگونه كه باید فراهم ساخته است.
یك از نكات غیر معمول در مورد «دشمنان مردم» آن است كه مان تصمیم گرفته تا هیچ نقشی در این فیلم عادی و معمولی بنظر نیاید. بدین منظور یك گروه 15 نفره (با رهبری كافمن و بونی تیمرمن) بعنوان گروه انتخاب بازیگران در این فیلم همكاری داشتهاند و هر نقشی كه در فیلم دیده میشود از اعضای گروه پورویس در اف بی آی گرفته تا نوجوانان گروه G برای تأثیرگذاری بیشتر و رسیدن شخصیت پردازی مورد نظر به دقت دستچین شدهاند.
این حساسیتهای ویژه و خاص به تمامی جزییات سبب شده است تا «دشمنان مردم» آنقدر طبیعی و باورپذیر شود تا از زمان خود فراتر رفته و به فیلمی بدون تاریخ تبدیل گردد. در عین اینكه افسردگی یكی از مهمترین فاكتورهای رفتار دیلینجر است، اما این شاخصه رفتاری او در فیلم اگزجره نمیشود. ضمن اینكه تصویری كه دیلینجر به تماشاگر القا میكند، شخصیتی است كه نام او به دلایلی تا امروز سر زبانها باقی مانده است و اگر فیلمهای اینچنینی نیز در مورد او ساخته شود، نام او بیش از این در یادها خواهد ماند.