در دهه ی 1960 میلادی جنبش مینی مالیسم در اکثر هنرها از موسیقی و ادبیات تا هنرهای تجسمی رخنه کرد و شکل خاص و منحصر به فرد خود را یافت. در ادبیات داستانی به نوع داستان کوتاه در آمد. از مهمترین خصوصیات این نوع داستان کوتاه می توان پیرنگِ(طرح)(1) ساده، زمان و مکان محدود، استفاده از دیالوگ اشاره داشت.

«سامرست موام»(2) پیدایش داستان کوتاه(3) را تا انسان های اولیه که گرد آتش می نشستند و حادثه عجیب و غریبی که دیده اند را تعریف می کردند به عقب می برد، زمانی که وی آن را «ظلمت زمان» می خواند و ادامه آن را تا نقالی در مشرق زمین و حکایت های فناناپذیر «هزار و یک شب» می آورد، اما داستان کوتاه را به عنوان یک نوع(4) ادبی مربوط به قرن نوزدهم می داند؛ «گمان می کنم فقط در قرن نوزدهم بود که داستان کوتاه رواج یافت. رواجی که سبب شد داستان کوتاه یکی از اقلام مهم تولید ادبی گردد.»[7- ص321]

در چند قرن پیش – قرن شانزدهم و هیجدهم میلادی- در اروپا به روایت ها و حکایت های منثور داستانی که شخصیت ها یا کنش هایشان معرف زندگی روزمره شان بود «نوول»(5) اطلاق  می کردند.[4- ص17] اما واژه داستان کوتاه و تعریف آن به سال 1933 میلادی بازمی گردد که در ضمیمه ی فرهنگ آکسفورد رسماً به عنوان محصول ادبی وارد واژگان خوانندگان انگلیسی زبان شد.[4- ص3]

دهه ی 1960 میلادی، زمانی که دنیای مدرن سنگش به در بسته خورده بود، هنر و دیگر پدیده های اجتماعی به دنیای جدید پا گذاردند که با واژه  «پسامدرن» شناخته می شود. در همان دهه بود که هنر داستان کوتاه مینی مالیسم در ادامه داستان های کوتاه یک صد ساله جای خود را باز کرد.
رسیدن به یک مشخصه و اصل واحد در مینی مالیسم داستانی امری بعید می نماید، زیرا مینی مالیسم ادبیات داستانی را با معانی متعددی خوانده اند؛ «کوتاه نویسی»،  «داستانِ کوتاهِ کوتاه». از طرفی «آثار پدید آمده مینی مالیسمی در جهان آنقدر با هم متفاوت است که کمتر می توان اصل های متباینی در آنها یافت. به همین دلیل این داستان ها اغلب کمتر شبیه به هم در می آیند.»[2 –ص36]

همین معانی و تفاوت در سبک باعث بروز خطاهایی در تعبیر و تفسیر این نوع ادبی شده است. آغاز جنبش مینی مالیسم به دهه ی 1960 میلادی در عرصه هنرها باز می گردد. از اروپا نطفه آن بسته شد و در آمریکا به رشد خود ادامه داد. در تعریف ادبیات مینی مالیسمی در فرهنگ بریتانیکا(6) آمده است؛ «مینی مالیسم در ادبیات، سبک یا اصل ادبی است که بر پایه ی فشردگی  افراطی و  ایجاز بیش از حدِ محتوای اثر  بنا شده است. آنها در فشردگی و ایجاز تا آنجا پیش می روند که فقط عناصر ضروری اثر، آن هم در کمترین و کوتاهترین شکل باقی بماند. به همین دلیل برهنگی واژگانی و کم حرفی از محرزترین ویژگی های این آثار به شمار  می رود.»[2 –ص35]
در گذشته ی تاریخ ادبیات، پرداختن به جزئیات و توصیف و شرح صحنه های داستانی و حاشیه پردازی از واجبات داستان به شمار می رفت. همانگونه که «ولتر»(7) نویسنده و فیلسوف فرانسوی در آثارش بر این امر تاکید داشت.[1 –ص42] از طرف دیگر، کوتاه نویسی نیز مساله جدیدی در ادبیات نیست، «سنکا» فیلسوف رومی در سومین نامه اش(8) خطاب به ادیبان و شاعران چنین گفته بود؛ «اختصار محرک روح است، سکوت طلاست، زندگی کوتاه، هنر بلند.»[1 –ص41] 

«ادگار آلن پو»(9) سال 1842 میلادی با تقابل داستان های سنتی و داستان های کوتاه عصر خود، و در برداشت از اولین مجموعه داستان های  «ناتانیل  هاثورن»(10) چنین آورده است؛ «در تمام اثر نباید واژه ای باشد که جذابیت آن با طرح از پیش تعیین شده اثر بیگانگی کند به خصوص باید از این دراز نویسی بی پایان خودداری کرد."[1 –ص42] گفتار آلن پو را اولین بیانیه ی مینی مالیسم داستانی خوانده اند.»
«آنتوان  چخوف»(11) درباره داستان کوتاه گفته است؛ «من فکر می کنم وقتی آدم نوشتن یک داستان کوتاه را تمام کرد باید اول و آخرش را پاک کند.»[4 –ص85] «هنری جیمز»(12) در مقدمه چاپ های نیویورکی رمان هایش - 1908 میلادی- به تفصیل و تاکید می گوید؛ «نشان دهید، حرف نزنید و یک کلمه بیشتر از آنچه به شدت ضروری است نگویید.»     
 «ارنست همینگوی»(13) در سال 1920 میلادی همچنان که  «نظریه داستان»اش را توصیف می کرد، از آن هم جلوتر می رود؛ «اگر از عمل حذفی که انجام می دهید مطمئن هستید، می توانید همه چیز را حذف کنید، به یکباره قسمت حذف شده قدرت بیشتری به داستان می دهد.»[1-ص42] همینگوی در دهه های 30-1920 میلادی رو به نوشتن داستان کوتاه آورد، با مجموعه هایی نظیر  «مردان بدون زنان»(14)، سال های بعد نویسندگان مینی مالیستی توجه شان به این داستان ها جلب شد و داستان های وی را سرآغازی برای داستان های خود دانستند.

 
کوتاه نویسی مینی مالیست ها نظر بسیاری از منتقدان ادبی را به خود جلب کرد، البته آنان نظر موافقی با اینگونه داستان ها نداشتند. زیرا به عقیده ی آنان مینی مالیست ها بیش از حد شاخ و برگ عناصر داستان را می زنند و لطف و روح داستان از بین می رود. بدین ترتیب مینی مالیست ها را با اسامی «رئالیسم سوپر مارکتی»،  «آدامس بادی شیک» و  «مینی مالیسم پپسی کولایی» خواندند.[1 –ص40] همین برچسب ها و انتقادها بود که  «فردریک  بارتلم»(15)- که خود از مینی مالیست ها به شمار می رود- اتهامات وارده از طرف منتقدان را اینگونه بر شمرد(16)؛
1- حذف ایده های فلسفی بزرگ، 2- مطرح نکردن مفاهیم تاریخی، 3- عدم موضع گیری سیاسی، 4- عمیق نبودن شخصیت ها به اندازه کافی، 5- توصیف های ساده و پیش پا افتاده، 6- یکنواخت بودن سبک، 7- بی توجهی به جنبه ی اخلاقی؛ [و در جواب منتقدان آورده است] خیلی عجیب است اگر داستان همه ی این چیزها را نداشته باشد و به این خوبی باشد که اینها می گویند، پس این داد و فریاد برای چیست؟[3-ص7]

ادامه دارد...

(فهرست منابع و مواخذ در انتهای قسمت پایانی، خواهد آمد)

-------

1- Plot
2- William Samerset Maugham (1874- 1965)
3- Short story
4- Genre
5-Novel
6-Britannica
7-Francois Marie Arouetdit Voltaire(1694-1778)
8-Seneque  2قبل از میلاد-65 م - 
Eschew Surplusage
9-Edgar Allan Poe(1849-1809)
10-Hawthorne(1804-11864)
11-Anton Tchekhov(1860-1904)
12-Henry James(1843-1916)
13-Ernest Hermingway(1899-1916)
14-Men Without Women-1927
15-Barthelme
16-The New York Times book review, 3/1988