کارگاه مینی مال

بسیاری از افراد که برای نخستین بار دست به نگارش داستانک می زنند و نیز آنان که با ادبیات سر و کار دارند نمی دانند داستانک چیست. شاید این گفته اغراق آمیز بنماید، اما حقیقتی است، و این خود بدان معنی است که بسیاری از مبتدیان این فن، " فرم" اثری را که می خواهند بیافرینند نمی شناسند و نتیجه این ناآشنایی هم، البته، جز ناکامیابی نیست. نویسنده ای که بدینسان با هدف خویش بیگانه است ممکن است سرانجام "طرحی" یا قصه ای یا فانتزی ساده ای بپردازد. لیکن اگر داستانکی بیافریند این آفرینش را به جز تصادف بر چیزی نمی توان حمل کرد.

داستانک را می توان به یاری خصوصیات زیر از دیگر آثار بازشناخت:
1- طرح منظم و مشخصی دارد
2- یک شخصیت اصلی دارد
3- این شخصیت، در یک واقعه اصلی ارائه می شود
4- در " کلی" که همه اجزاء آن با هم پیوند متقابل دارند شکل می بندد
5- تاثیر واحدی را القاء می کند
6- ازداستان کوتاه، کوتاه تر است
درواقع داستانک اثری است کوتاه، که در آن نویسنده به یاری یک طرح منظم، شخصیتی اصلی را در یک واقعه اصلی نشان می دهد، و این اثر بر روی هم تاثیر واحدی را القاء می کند.
باید توجه داشت که داستانک ها اصولا یک شخصیت اصلی بیشتر ندارند و به ندرت اتفاق می افتد که دو شخصیت یک داستان در اهمیت از هر حیث با هم برابر باشند.
نویسنده تازه کار در نگارش اینگونه داستان ها معمولا دو اشتباه می کند:
طرح پیچیده ای را اساس کار خویش قرار می دهد، که بسط آن با محدودیت های زمانی و مکانی داستانک سازگار نیست.
دیگر آنکه داستان خود را به بخش های متعدد و با فواصل زمانی زیاد تقسیم می کند که باعث می شود بیشتر به داستان کوتاه شبیه شوند.
در حالت کلی یک داستانک خوب را به یاری ویژگی های زیر می توان بازشناخت:
1- اختصار
2- ابتکار
3- روشنی
4- تازگی شیوه پرداخت

 ***

برگرفته از کتاب هنر داستان نویسی
نوشته ابراهیم یونسی

مطالب مرتبط با این نوشته:

_ مینی مال چیست؟ (قسمت اول)